X
تبلیغات
وبلاگ شخصي دکتر نادعلی موسی نژاد - سنگهای کلیه و مجاری ادراری
 

ادامه مطلب
+ نوشته شده توسط دکتر نادعلی موسی نژاد در یکشنبه نهم مرداد 1390 و ساعت 0:24 |


ادامه مطلب
+ نوشته شده توسط دکتر نادعلی موسی نژاد در یکشنبه یازدهم اردیبهشت 1390 و ساعت 23:0 |


ادامه مطلب
+ نوشته شده توسط دکتر نادعلی موسی نژاد در یکشنبه یازدهم اردیبهشت 1390 و ساعت 22:37 |

دو الی سه درصد افراد جامعه مبتلا به سنگهای کلیه و سیستم ادراری هستند. هم استعداد ژنتیکی و هم عوامل محیطی در سنگ سازی نقش دارند بطوری که حدود یک چهارم بیمارانی که به علت سنگ ادراری مراجعه می کنند، سابقه سنگ ادراری در یکی از افراد درجه یک فامیل دارند. تمام عوامل محیطی که منجر به غلیظ شدن ادرار و کاهش حجم آن شوند در سنگ سازی مؤثرند و به همین دلیل ساخته شدن سنگهای ادراری در فصول گرم سال، آب و هوای گرم و کسانی که آب و مایعات کمتری مصرف می کنند ، شایعتر است. مصرف زیاد گوشت و غذاهای پرنمک نیز در سنگ سازی مؤثر است.

اغلب سنگهای سیستم ادراری اغلب از جنس اگزالات کلسیم هستند ولی سنگهایی با جنس اسیداوریک، فسفات کلسیم و ... نیز گاهی دیده می شوند.
علائم سنگهای ادراری بیشتر بستگی به محل آنها دارد نه به اندازه یا جنس آنها، مثلاً یک سنگ کوچک چند میلیمتری اگر در مسیر حالب باشد ممکن است منجر به درد شدید پهلو و تهوع و استفراغ شدید شود در حالی که یک سنگ چند سانتیمتری و بزرگ در خود کلیه ممکن است طی چندین سال هیچ علامتی ایجاد نکند. در هر صورت، در هر بیمار با درد پهلو، خونی شدن ادرار و عفونتهای مکرر ادراری باید به سنگ کلیه مشکوک شد. این امر، بخصوص اگر سابقه خانوادگی سنگ وجود داشته باشد باید بیشتر مد نظر قرار گیرد.

برای تشخیص سنگ سیستم ادراری، سونوگرافی رایج ترین وسیله است. گاهی لازم است از عکس شکم (KUB)، عکس رنگی کلیه ها (IVP)، سی تی اسکن و یا سایر روشهای تشخیصی نیز استفاده شود.

درمان سنگهای ادراری بستگی زیادی به اندازۀ سنگ و محل آن دارد. مثلاً سنگهای ریز (شش میلیمتر یا کمتر) در داخل کلیه نیاز به درمانی به جز اصلاح رژیم غذایی و مصرف مایعات ندارند، ولی سنگی با همین اندازه در حالب ممکن است نیاز به سنگ شکنی داشته باشد. به طور کلی روشهای درمانی سنگ کلیه به شرح زیر است:

1- درمان دارویی : درمانهای دارویی در سنگهای ادراری بیشتر نقش پیشگیری کننده از ایجاد سنگهای بعدی یا جلوگیری از افزایش اندازه سنگهای فعلی دارند و به جز برخی سنگهای کوچک با جنسهای خاص (مثلاً سنگهای اسیداوریکی) اغلب سنگها به درمان دارویی جواب نمی دهند و حل یا دفع نمی شوند. به طور کلی، داروها در سنگهای ادراری بیشتر نقش پیشگیری دارند نه نقش درمانی.

داروهای گیاهی نیز در همین گروه قرار می گیرند و برخی از آنها اثر اثبات شده در کاهش سنگ سازی دارند. همچنین در سنگهای حالب کمتر از یک سانتی متر، می توان ابتدا به مدت دو تا چهار هفته درمان دارویی انجام داد و در صورت عدم دفع سنگ، اقدام به سنگ شکنی نمود البته این به به شرطی است که تب و عفونت ادراری ایجاد نشود و درد برای بیمار قابل تحمل باشد.

2- سنگ شکنی برون اندامی (ESWL) : در این نوع سنگ شکنی که از روی پوست بدن انجام می شود، از امواج مشابه امواج صوتی استفاده می شود و نیاز به بیهوشی یا بیحسی وجود ندارد. این روش به طور سرپایی و برای سنگهای کلیه که اندازه آنها دو و نیم سانتیمتر یا کمتر باشد و همچنین برخی از سنگهای ابتدای حالب استفاده می شود. ترخیص بیمار در همان روز انجام میشود و طی روزهای آتی خرده سنگها در هنگام ادرار کردن خارج میشوند.

3- سنگ شکنی درون اندامی (TUL) : در این نوع سنگ شکنی که به اشتباه به سنگ شکنی لیزری معروف شده است، از ضرباتی که بوسیله هوای فشرده ایجاد می شوند استفاده می شود. البته نوع لیزری آن هم موجود است ولی در ایران رایج نیست. این نوع سنگ شکنی تحت بیهوشی عمومی یا بیحسی از کمر انجام می شود و برای سنگهای حالب استفاده می شود. دستگاه مخصوص از طریق مجرای ادرار وارد مثانه می شود و سپس به داخل حالب هدایت می گردد و سنگ خرد و خارج می شود. بیمار عصر روز عمل یا فردای آن مرخص می شود.

4- خارج کردن سنگ کلیه از راه پوست (PCNL) : روشی است که در آن از طریق برشی دو سانتیمتری روی پوست در ناحیه پهلو، سنگ بزرگ کلیه خرد شده و خارج می شود. این روش تحت بیهوشی عمومی انجام می شود. بیمار بعد ازدوتاسه روز ترخیص میشود. پانسمان تا دو روز در محل حفظ می شود و سپس برداشته می شود و بیمار قادر به استحمام خواهد بود.بیمار فعالیتهای معمول خود را طی چند روز از سر می گیرد.

5- عمل جراحی باز : برای سنگهای بزرگ کلیه که اصطلاحاً "شاخ گوزنی" نامیده می شوند مورد استفاده قرار می گیرد. جراحی با بیهوشی عمومی و از طریق یک برش حدود بیست سانتیمتری در ناحیه پهلو صورت می گیرد

http://www.drgharaati.ir

+ نوشته شده توسط دکتر نادعلی موسی نژاد در دوشنبه بیست و نهم فروردین 1390 و ساعت 23:9 |
توصیه های غذایی در مبتلایان به سنگ کلیه

برای پیشگیری از ساخته شدن سنگهای بعدی توصیه های زیر را بکار گیرید
- آب و مایعات فراوان بنوشید بطوری که حداقل دو الی سه لیتر ادرار در شبانه روز داشته باشید و رنگ ادرار شما کاملاً شفاف باشد. خیلی فرقی نمی کند که آب شما حاوی املاح باشد یا خیر. لازم نیست آب معدنی یا تصفیه شده مصرف کنید. مقدار آب مصرفی بسیار مهمتر از نوع آن است.

- چای پررنگ و نوشابه مصرف نکنید ولی چای کم رنگ اشکالی ندارد.
- شکلاتهای کاکائویی، اسفناج و آجیل (مغز گردو و ...) سنگ سازی را تشدید می کنند زیرا حاوی مقادیر زیادی اگزالات هستند بنابراین باید این مواد را کمتر مصرف نمائید.

- از نمک و غذاهای شور پرهیز کنید.
- گوشت کمتر مصرف کنید. هم گوشت قرمز و هم گوشت سفید سنگ سازی را تشدید می کنند به خصوص اگر سنگ شما از نوع اسیداوریکی باشد.

- مصرف شیر و لبنیات دیگر در حد معمول اشکالی ندارد و حتی سنگ سازی را کمتر هم می کند.
- در صورتی که سنگ خود بخود دفع شده یا با سنگ شکنی یا جراحی خارج شده است، باید به آزمایشگاه فرستاده شود تا جنس آن معلوم گردد. پزشک بر اساس جنس سنگ دارو و رژیم های غذایی خاص آن سنگ را به شما توصیه خواهد کرد.

- پیگیری با سونوگرافی سالانه یا هر شش ماه یکبار (بسته به نظر پزشک) لازم است.
- در مورد روزه داری با پزشک خود مشورت کنید. در برخی از بیماران سنگ ساز، روزه می تواند سنگ سازی را تشدید کند.

دکتر محمدرضا قرائتی
متخصص و جراح کلیه ومجاری ادراری و تناسلی
فلوشیپ پیوند کلیه

+ نوشته شده توسط دکتر نادعلی موسی نژاد در دوشنبه بیست و نهم فروردین 1390 و ساعت 22:58 |

اگر شما داراری سنگ کلیه هستید اطلاعاتی که ما در اختیارشما قرار می دهیم در بهبود بیماریتان موثر خواهد بود.


چه موقع به پزشک مراجعه کنید؟
در صورتیکه هر یک از علامات زیر را داشته باشید نیاز به مراقبت پزشکی دارید:
 درد شدید و طول کشیده در پهلو و پشت
 خون در ادرار
 تب و لرز
 استفراغ
 بوی بد ادراری یا ادرار کدر
 احساس سوزش در هنگام ادرار کردن
kidney-stones.jpg
image at: www.decodeme.com/kidney-stones-details

سنگ کلیه چیست؟
یک سنگ کلیه ، یک تکه جامد است که از مواد داخل ادرار تشکیل می شود. سنگ کلیه می تواند داخل کلیه مستقر شود یا شکسته شود و وارد مجاری ادراری شود.
سنگ کوچک کلیه معمولاً می تواند بدون درد زیادی دفع شود ولی سنگهای بزرگتر در حالب ، مثانه و یا پیشابراه گیر می کند و ممکن است جلوی جریان ادرار را بگیرند و درد زیادی را ایجاد کنند.

kidney_stone.jpg


image at: www.webmed.com/kidney-stones/understanding-kid

چند نوع سنگ کلیه وجود دارد؟


پزشکان 4 نوع اصلی سنگ کلیه را تشخیص داده اند که شامل زیر است:
1. شایع ترین نوع سنگ ، سنگ های کلسیمی هستند . کلسیم قسمتی از رژیم غذایی ماست. کلسیمی که توسط استخوان و یا عضله استفاده نشود وارد کلیه می شود و در بیشتر افراد این کلسیم ازطریق ادرار خارج می شود در بیمارانی که سنگ کلیه دارند کلسیم را در کلیه هایشان نگه میدارند . این کلسیم می تواند با مواد دیگری نیز ترکیب شود که شایع ترین سنگ کلسیمی ترکیبی ، سنگ کلسیمی اگزالاتی است.
2. سنگ استرووایت: این سنگ ها معمولاً به دنبال عفونت در سیستم ادراری شکل می گیرند این سنگ ها در ساختار خود منیزیم معدنی و محصولات آمونیوم را دارند.
3. سنگ اسید اوریک: این سنگ ها وقتی تشکیل می شوند که اسیدیته ادرار زیاد می شود . در افرادی که سابقه سنگ اسید اوریک دارند باید مصرف گوشت قرمز در این افراد محدود شود .
4. سنگ سیستین : سنگ های سیستین نادر هستند سیستین در تشکیل ساختار عضله ، عصب و سایر قسمت های بدن شرکت دارد. بیشتر بیماریهایی که موجب ساخت سنگ سیستئی می شوند ارثی می باشند.

Crystal Shapes.jpg

انواع سنگ های کلیه
image at: knol.google.com

چه راههایی برای درمان سنگ کلیه وجود دارد؟


در گذشته تنها راه برای درمان سنگ کلیه، روش جراحی بوده است ولی امروزه پزشکان از راه حل های دیگری برای درمان استفاده می کنند.


امواج شوک:
در این روش پزشکان از دستگاهی استفاده می کنند که بطور مستقیم امواج شوکی را به سمت سنگ کلیه می فرستند این امواج یک سنگ بزرگ را به تکههای کوچکتر که قابلیت عبور از سیستم ادراری را دارد تبدیل می کند.


Kidney-Stones4.jpg

امواج شوکی
image at: blog.targethealth.com


جراحی از طریق تونل پوستی :
در این روش پزشک یک برش کوچک در قسمت پشت ایجاد می کند و از طریق تونلی از پوست به سنگ کلیه می رسد بوسیله ابزار ویژه ای داخل تونل می رود سنگ را خارج می کند . اسم تکنیکی برای این روش percutaneous nephrolithomy می باشد .


اورتروسکوپ:
اورتروسکوپ به صورت سیم بلندی می ماند که پزشک از طریق پیشابراه آنرا وارد مثانه می کند و بعد وارد حالب می نماید.
اورتروسکوپ دارای دوربینی می باشد که به پزشک اجازه می دهد که سنگ داخل حالب را ببیند تا با ابزار ویژه ای سنگ را خارج نمایند.


چگونه می توانید متوجه شوید که سنگ کلیه تان از چه نوع است؟


بهترین روش برای تعیین سنگ کلیه ، آزمایش روی سنگ دفعی می باشد وقتی متوجه شدید که سنگ را می خواهید دفع کنید سعی کنید آنرا گرفته و برای آزمایش ارسال کنید.
همچنین پزشکان از نمونه خون و یا ادرار 24 ساعته برای تعیین نوع سنگ استفاده می کنند.

kidney-stones1.jpg

image at: www.steadyhealth.com/articles/Kidney_Stone_Fl...


چه کارهایی می توان انجام داد که از تشکیل سنگ کلیه پیشگیری کرد؟


1. نوشیدن 12 لیوان آب در روز: نوشید ن آب به شما کمک می کند تا موادی که در تشکیل سنگ شرکت دارند از کلیه های شما از طریق ادرار خارج شود.
2. نوشیدن نوشابه زنجبیلی ، نوشابه لیمویی، و آب میوه مثل پرتقال ، اما آب بهترین نوشیدنی است.
3. محدود کردن نوشیدن قهوه و چای و نوشابه به 1-2 فنجان در روز زیرا کافئین موجب از دست رفتن آب بدن می شود.
4. کاهش مصرف اگزالات در مورد سنگ های اگزالاتی (کاهش مصرف اسفناج، شکلات ، جغندر و ریواس)

5. رژیم غذایی با محدودیت مصرف پروتین ،نیتروژن وسدیم


منابع

1-The National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases (NIDDK)
2-Smith's General Urology(2008)
3-http://en.wikipedia.org/wiki/Kidney_stone

http://www.unrc.ir

+ نوشته شده توسط دکتر نادعلی موسی نژاد در یکشنبه بیست و یکم فروردین 1390 و ساعت 1:9 |